Kołocz drożdżowy z makiem można kupić w każdej cukierni na Śląsku. Z doświadczenia jednak wiem, że każdy smakuje nieco inaczej. Najlepszy jest zazwyczaj ten, który dostaje się od młodej pary przed weselem. Jest jeszcze u nas taki zwyczaj - paczkę drożdżowego ciasta (z serem, makiem, jabłkiem i posypką) dostają sąsiedzi, znajomi i oczywiście goście weselni. Do tego ciasta daje się najlepsze składniki - jest jak domowe. W cukierni smakuje różnie, ale zazwyczaj jest całkiem niezłe. Na Wielkanoc piekę to ciasto sama. Długo jest świeże i można je mrozić (zazwyczaj nic jednak nie zostaje). Zaletą swojskiego ciasta drożdżowego jest wyjątkowy zapach, wnikający w każdy kąt domu.
Ciasto drożdżowe (na blaszkę 43 x 36 cm)
1 szklanka ciepłego, ale nie gorącego mleka
45 dag mąki pszennej
1/2 kostki roztopionego i ochłodzonego masła
3 łyżki cukru
1 jajko całe, 2 żółtka
5 dag świeżych drożdży
1 cukier waniliowy
szczypta soli
Zaczyn:
W misce wymieszać ciepłe mleko z drożdżami, jedną łyżką cukru, jedną
łyżką mąki i szczyptą soli. Przykryć ręcznikiem i odstawić w ciepłe
miejsce. Po 20 minutach zaczyn powinien się znacznie powiększyć.
Do
wyrośniętego zaczynu dodać wszystkie składniki ciasta drożdżowego bez
masła i dokładnie wyrobić najlepiej ręką (ciepło ma znaczenie). Na
koniec dodać masło i jeszcze wymieszać. Na początku trudno rozmieszać
masło z ciastem, ale po kilku chwilach jest zdecydowanie lepiej.
Ostatecznie można jeszcze dodać dwie łyżki mąki i masło się połączy.
Wyrabiać co najmniej 7 minut. Ciasto drożdżowe jest wtedy dobre, jeżeli
łatwo odchodzi od miski. Nigdy nie można w 100% przewidzieć proporcji do
tego rodzaju ciasta, bo poszczególne składniki różnią się często
wilgotnością, masło też jest różne. Warto dać to najlepsze. Po
wyrobieniu odstawić ciasto do wyrośnięcia na 20 minut ( jeżeli w
pomieszczeniu jest temperatura 23 stopni, jeżeli nie - potrwa to nieco
dłużej)
Masa makowa do kołocza40 dag zmielonego maku (na sucho)
2,5 szklanki mleka
15 dag cukru
10 dag masła
2 łyżki oleju słonecznikowego lub rzepakowego
2 jajka
1 cukier waniliowy
10 dag rodzynek
1 łyżeczka aromatu migdałowego
5 dag migdałów (sparzona skórka, usunięta, migdały drobno pokrojone)
orzechy włoskie lub laskowe, pokrojone
kandyzowana skórka pomarańczowa
Zagotować
mleko w garnku, dodać resztę składników oprócz jajek i zagotować. Masa
nie może być ani za sucha, ani za mokra. Ostudzić i rozdzielić żółtka od
białek. Żółtka dodać do maku i wymieszać, białka ubić i też delikatnie wymieszać.
Na
dużej blasze z pieca lub w tym wymiarze równomiernie rozłożyć na
papierze ciasto drożdżowe. Równomierne rozłożenie jest bardzo ważne, bo
wtedy nie robią się pagórki - zawsze mnie to irytuje, bo w tych
miejscach w czasie pieczenia masa makowa jest staczana na boki, a ciasto
drożdżowe wyskakuje do góry! Następnie równomiernie rozłożyć masę makową. Pozostawić do wyrośnięcia i w tym czasie przygotować posypkę.
Posypka, inaczej kruszonka
50 dag mąki pszennej
1 kostka masła
20 dag cukru (
nie może to być cukier puder!)
3 żółtka
1 cukier waniliowy
Połączyć
żółtka z masłem i cukrem, a następnie dodać mąkę i zagnieść ciasto.
Urywać po kawałku posypkę wielkości orzecha włoskiego i układać
(szczelnie) na masie serowej. Można wykrawać również kształty foremką.
Smacznego!
Ciasto drożdżowe (na blaszkę 43 x 36 cm)1 szklanka ciepłego, ale nie gorącego mleka
45 dag mąki pszennej
1/2 kostki roztopionego i ochłodzonego masła
3 łyżki cukru
1 jajko całe, 2 żółtka
5 dag świeżych drożdży
1 cukier waniliowy
szczypta soli
Zaczyn: W misce wymieszać ciepłe mleko z drożdżami, jedną łyżką cukru, jedną łyżką mąki i szczyptą soli. Przykryć ręcznikiem i odstawić w ciepłe miejsce. Po 20 minutach zaczyn powinien się znacznie powiększyć.
Do wyrośniętego zaczynu dodać wszystkie składniki ciasta drożdżowego bez masła i dokładnie wyrobić najlepiej ręką (ciepło ma znaczenie). Na koniec dodać masło i jeszcze wymieszać. Na początku trudno rozmieszać masło z ciastem, ale po kilku chwilach jest zdecydowanie lepiej. Ostatecznie można jeszcze dodać dwie łyżki mąki i masło się połączy. Wyrabiać co najmniej 7 minut. Ciasto drożdżowe jest wtedy dobre, jeżeli łatwo odchodzi od miski. Nigdy nie można w 100% przewidzieć proporcji do tego rodzaju ciasta, bo poszczególne składniki różnią się często wilgotnością, masło też jest różne. Warto dać to najlepsze. Po wyrobieniu odstawić ciasto do wyrośnięcia na 20 minut ( jeżeli w pomieszczeniu jest temperatura 23 stopni, jeżeli nie - potrwa to nieco dłużej)
Masa makowa do kołocza40 dag zmielonego maku (na sucho)
2,5 szklanki mleka
15 dag cukru
10 dag masła
2 łyżki oleju słonecznikowego lub rzepakowego
2 jajka
1 cukier waniliowy
10 dag rodzynek
1 łyżeczka aromatu migdałowego
5 dag migdałów (sparzona skórka, usunięta, migdały drobno pokrojone)
orzechy włoskie lub laskowe, pokrojone
kandyzowana skórka pomarańczowa
Zagotować mleko w garnku, dodać resztę składników oprócz jajek i zagotować. Masa nie może być ani za sucha, ani za mokra. Ostudzić i rozdzielić żółtka od białek. Żółtka dodać do maku i wymieszać, białka ubić i też delikatnie wymieszać.
Na dużej blasze z pieca lub w tym wymiarze równomiernie rozłożyć na papierze ciasto drożdżowe. Równomierne rozłożenie jest bardzo ważne, bo wtedy nie robią się pagórki - zawsze mnie to irytuje, bo w tych miejscach w czasie pieczenia masa makowa jest staczana na boki, a ciasto drożdżowe wyskakuje do góry! Następnie równomiernie rozłożyć masę makową. Pozostawić do wyrośnięcia i w tym czasie przygotować posypkę.
Posypka, inaczej kruszonka50 dag mąki pszennej
1 kostka masła
20 dag cukru (
nie może to być cukier puder!)
3 żółtka
1 cukier waniliowy
Połączyć żółtka z masłem i cukrem, a następnie dodać mąkę i zagnieść ciasto. Urywać po kawałku posypkę wielkości orzecha włoskiego i układać (szczelnie) na masie serowej. Można wykrawać również kształty foremką.
